توهمی بنام ناتوی عربی

22 کشور عربی بر اساس آنچه که در اساسنامه اتحادیه عرب آمده، عضو این تشکیلات هستند، 22 کشوری که به قولی باید در عروبیت برخی از آنها مانند تونس، الجزایر، مغرب، موریتانی، جیبوتی، کومور و سومالی تشکیک کرد، چرا که چهار کشور

نخست این فهرست فقط زبان رسمی‌شان عربی است و در همین کشورهای حوزه خلیج‌فارس کسی لهجه آنها را نمی‌داند و در همه آنها زبان ادبی فرانسوی است (که البته موریتانی جریان خاص خودش را دارد) سه کشور آخر هم که اصولا نمی‌شود آنها را جزو کشور حساب کرد. دولت خودگردان فلسطین هم که هیچی ندارد!! از 14 کشور باقیمانده، عراق، لبنان، لیبی، سوریه، قطر، عمان و همین امروز یمن نگاهی متفاوت با بقیه دارند و به هیچ عنوان نمی‌شود آنها را بخشی از کشورهای عربیِ متحد عربستان برشمرد. می‌ماند 7 کشور دیگر، که مجمع‌الجزایر بحرین را نمی‌شود در چارچوب نظامی یک قدرت قید کرد، صرفا یک پایگاه دریایی برای ناوگان پنجم امریکا و در بهترین حالت، یک جزیره‌ در اختیار امریکایی‌ها که 70درصد مردمش با رژیم اقلیتش مخالف هستند.

از این 6 کشور باید گفت که اردن و مصر همین الان ملت‌شان از گرسنگی دارند پوست پرتقال می‌خورند و امسال مصری‌ها حتی گندم کافی برای خوردن هم ندارند و محصولشان همه نابود شده است. اردنی‌ها هم با کمک‌های بلاعوض امارات، کویت و عربستان سر پا است و اگر یک دو ماه این کمک‌ها نرسد، ملک عبدالله چندم اصولا حقوق کارمندانش را هم نمی‌تواند پرداخت کند. سودانی‌ها هم که تکلیف‌شان با خودشان مشخص نیست. عمرالبشیر هر چند فعلا با مزدوری برای سعودی‌ها و اماراتی‌ها سر پا است، اما یک واقعیت وجود دارد که او هم دچار مشکلات عدیده‌ای در حوزه اقتصادی است و به لحاظ تفکری میان قطری‌ها و سعودی‌ها مانده است! از 22 کشوری که نام بردیم، در این فهرست می‌ماند سه کشور کویت، امارات متحده و عربستان! کویتی‌ها از قدیم اختلافات مرزی بسیار شدیدی با سعودی‌ها داشته و از این ولیعهد فعلی هم چندان خوش‌شان نمی‌آید و اگر خبر اخراج محترمانه‌اش درست باشد، باید گفت چندان دو طرف نان و حلوا با هم نمی‌کنند. این وسط می‌ماند امارات و عربستان که با هم ائتلافی برای اشغال یمن شکل داده و همکاری‌های اندک و رقابت‌های وحشتناکی با هم در این کشور ویران‌شده دارند.

حالا قرار است ناتوی عربی با حضور این 22 کشوری که نام بردیم، شکل بگیرد. ارتش مصر به لحاظ نیرو و تجهیزات یکی از بزرگ‌ترین ارتش‌های جهان است، سعودی‌ها و اماراتی‌ها تجهیزات بسیار پیشرفته‌ای دارند اما در حوزه نظامی عملکردشان در یمن نشان داد که چکاره هستند. ارتش‌های سوریه و عراق و الجزایر که اصولا هیچ پیمان مودتی با دیگران در شرایط فعلی ندارند، مغرب هم آن اندازه دور است که باوجود گرایش‌های بسیار به سعودی‌ها و اماراتی‌ها به دلیل نوع حکومت سلطنتی و اختلافات مرزی و رقابت با الجزایر در صحرای غربی نمی‌تواند بازیگر موثری‌ در ناتوی عربی باشد. حالا این ناتوی عربی بر اساس همه آنچه که ما می‌بینیم، قرار است با حضور مصر، اردن، امارات، کویت، بحرین، امارات، قطر و احتمالا عمان تشکیل شود. این ناتوی عربی که در درون خود اختلافات بسیاری دارد، تشکیل نشده محکوم به شکست است. همین الان هم هزینه حضور اردن و مصر را باید اماراتی‌ها و سعودی‌ها بدهند و اگر نبود فشار امریکا، قطر و عمان بعید به نظر می‌رسید که در این معرکه حضور پیدا می‌کردند.

در طول ماه‌های گذشته بارها و بارها نشست‌های مختلفی در کویت (فعلا تنها کشوری است که همه به آنجا رفت و آمد دارند) برای تشکیل ناتوی عربی برگزار شده اما خروجی‌اش مشخص نیست. چند سال پیش هم ولیعهد سعودی خواست یک ارتش اسلامی درست کند، کلی هم باج و رشوه به رهبران مفتخور برخی از کشورهای اسلامی داد تا در این بازی حضور پیدا کنند، سرانجام آن چه شد؟ عرب‌ها آن اندازه با هم اختلاف و دشمنی دارند که خیلی سخت است بتوان آنها را در قالب یک ائتلاف نظامی دید. از سال 1948 و اولین جنگ اعراب و اسرائیل تا به امروز، آنها بارها و بارها با هم ائتلاف‌هایی تشکیل داده‌اند که هیچکدام بر اساس منافع ملی و راهبردهای آینده‌نگرانه نبوده، بلکه بیشتر بر اساس حب و بغض‌های فردی آنها نسبت به هم بوده است که این موضوع به‌ویژه بعد از پایان دوران جنگ سرد بیش از پیش خود را نشان داده است. تازه‌ترین این ائتلاف را می‌توانید در یمن مشاهده کنید که اردن، مصر، مراکش، قطر، کویت و حتی بحرین و بدون سر و صدا، سودانی‌ها نیروهای رزمی‌شان را از این کشور عقب کشیدند. در یمن امارات و عربستان به‌شدت در حال رقابت با هم بر سر آینده هستند و منصور هادی تحت تاثیر پول و فشار بیشتر هر یک، نخست‌وزیری با میزان نزدیکی و دوری به آنها تعیین می‌‌کند.

ناتوی عربی شاید روی کاغذ و با فشارها و حمایت‌های امریکایی‌ها برای اثرگذاری بر رفتار ایران شکل بگیرد، اما در نهایت راه به جایی نخواهد برد. به‌عنوان مثال، به رفتار کویتی‌ها که همین چند روز پیش میزبان یکی از نشست‌های تشکیل این نهاد نظامی بودند توجه کنید، با ترکیه توافقنامه نظامی و همکاری دفاعی مشترک امضا کرده و قرار است که ترک‌ها یک پایگاه نظامی آنجا احداث کنند، فکر می‌کنید دلیل آن چیست؟ آیا ترس از عراق و ایران است یا ترس از توهمات صدام‌گونه ولیعهد سلاخ سعودی؟ این توافقنامه چند روز پس از اخراج محترمانه بن سلمان و پس از آنکه کویتی‌ها شنیدند که ولیعهد سعودی از ترامپ خواسته تا آنها را در حمله به یک کشور یاری کنند، این کشور همان کویت بود و آنها برای حفظ امنیت خود دیگر حتی به امریکایی‌ها هم اعتماد نخواهند کرد.

در عرصه واقع‌گرایی و برخورد عینی با مسائل جهان امروز جایی برای افرادی با تفکر ترامپ و محمد بن سلمان ندارد، ترامپ تفکری هیتلرگونه و بن سلمان هم صدام‌گونه دارد که هر دو در نهایت کشورشان را که در اوج شکوفایی اقتصادی و نظامی بود به ورطه نابودی کشاندند. دنیای امروز دنیای نگاه‌های منعطف بر اساس منافع ملی و توجه حداکثری به رفاه مردم است، آنقدر باید قدرتمند باشی که هیچ کشوری جرات حمله به شما را نداشته باشد، نه آن اندازه قدرتمند باشی که هوس حمله به کشور دیگری داشته باشید! این یک اصل در تعاملات محلی و بین‌المللی است و همان مساله‌ای است که ایران در طول سه دهه گذشته در تلاش بوده تا به شکل درستی با آن برخورد کند. بدون شک تصمیم‌گیران کشورمان بیش از منِ روزنامه‌نگار حاشیه‌نشین این مسائل را می‌دانند و بهتر می‌دانند که چنین رفتارهایی هیچ تاثیری بر نهاد تصمیم‌گیری در تهران نخواهد داشت.

امروز کشورهای عربی آنچنان غرق در مشکلات معیشتی، سیاسی، فرهنگی و امنیت داخلی خود هستند که توجه چندانی به اموری مانند تشکیل ناتوی عربی ندارند. اگر اردن و مصر به این موضوع لبیک می‌گویند صرفا برای دوشیدن امارات و عربستان است، به هر حال بتوانند مایحتاج چند لشکر و تجهیزات مورد نیاز چند اسکادران هوایی خود را هم از جیب پرپول ریاض و ابوظبی تامین کنند، خودش نعمتی است. امروز تنها تشکیلات منسجم نظامی که در جهان وجود دارد، ناتوی غربی است، اگر امریکا از این پیمان خارج شود عملا وجود خارجی نخواهد داشت، چرا که اروپایی‌ها احساسی مبنی بر جنگ ندارند، آنها حتی در بسیاری از موارد هیچ مشکلی با روس‌ها هم ندارند، این حضور و نفوذ شرکت‌های بزرگ اسلحه‌سازی در امریکا است که حفظ ناتو را برای فروش بیشتر سلاح الزامی می‌کند یا تمایل دارد که یک ناتوی عربی شکل بگیرد و یک جنگ دیگری مانند یمن تا به قول رئیس آن شرکت اسلحه‌سازی امریکا آنها به نان و نوایی برسند.

ایران با حفظ خط عراق و سوریه به‌عنوان متحدان عربی خود و همچنین حفظ روابط گسترده سیاسی و نظامی با الجزایر و به امید خدا با پایان جنگ در یمن، در مفصل کشورهای عربی قدرت‌نمایی خواهد کرد و نه تنها ناتوی عربی که حتی ناتوی غربی هم اثرگذاری نخواهد داشت. واقعیت‌ها بسیار متفاوت از آن چیزی است که خیلی‌ها تصور می‌کنند. حرف‌های فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران را خیلی‌ها ساده گرفتند، اما در این حرف‌ها واقعیت‌های بسیاری نهفته بود، او نه نیازی به بلوف داشت و نه نیازی به خودنمایی. او آنجا که به فرمانده نیروی هوایی روسیه می‌گوید شما هم اگر بر فراز ناوهای امریکایی پرواز کنید، اتفاقی نخواهد افتاد، دروغ نگفت، روس‌ها بعد از آن چند بار روی ناوهای امریکایی با جنگنده عبور کردند و امریکایی‌ها هم خوشحال فیلم گرفتند!! آنها یاد گرفته‌اند با کسی که کمی زور و قدرت دارد، در نیفتند...


چاپ   ایمیل

نظرات (0)

دارای رتبه 0 بواسطه 5 بر اساس 0 رأی
نظر ارسال شده‌ی جدیدی وجود ندارد

دیدگاه خود را بیان کنید

  1. ارسال دیدگاه بعنوان یک مهمان -
امتیاز مطلب :
0 Characters
پیوست ها (0 / 3)
اشتراک‌گذاری موقعیت مکانی شما